10 ตุลาคม 2565
ศูนย์สื่อสารองค์กรและนักศึกษาเก่าสัมพันธ์
โรคหลอดเลือดสมองเป็นภาวะที่สมองส่วนใดส่วนหนึ่งสูญเสียการทำงานอย่างเฉียบพลัน จากความผิดปกติของหลอดเลือดที่มาเลี้ยงสมอง จากฐานข้อมูลของสำนักงาน หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ พบว่าอุบัติการณ์ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (stroke) รายใหม่ในปี 2563 อายุตั้งแต่ 15 ปีขึ้นไป เท่ากับ 328 ต่อ ประชากร 100,000 คน ซึ่งมีแนวโน้มสูงมากขึ้นเรื่อย ๆ โดยหลังจากที่ผู้ป่วยได้รับการรักษาด้วยยาและหัตถการแล้ว ผู้ป่วยส่วนใหญ่จะยังคงมีภาวะสูญเสียการควบคุมแขนขาซีกใดซีกหนึ่งของร่างกาย เครื่องประเมินความสมดุลแรงกดน้ำหนักพร้อมการสื่อสารแบบไร้สาย หรือ CMU Smart Weight Balance Device เครื่องมือช่วยบุคลากรทางแพทย์ในการวินิจฉัยความผิดปกติจากโรคที่พัฒนาขึ้นจากโครงการ “การพัฒนาเครื่องประเมินความสมดุลแรงกดน้ำหนักพร้อมการสื่อสารแบบไร้สาย” จากทีมสถาบันวิศวกรรมชีวการแพทย์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ นำโดย รองศาสตราจารย์ ดร.นิพนธ์ ธีรอำพน ผู้อำนวยการสถาบันวิศวกรรมชีวการแพทย์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (BMEi) ช่วยในการวินิจฉัยความผิดปกติในการวัดแรงกดบริเวณต่าง ๆ ของร่างกาย เพื่อนำข้อมูลประกอบการวินิจฉัยความผิดปกติที่เกิดจากโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) ได้อย่างมีประสิทธิภาพ สามารถส่งข้อมูลเข้ามือถือระบบแอนดรอยด์ได้ ช่วยในการฟื้นฟูผู้ป่วยหรือผู้สูงอายุ ได้อย่างสะดวกและรวดเร็ว
สำหรับอาการแขนขาอ่อนแรงหลังจากการรักษาโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) ซึ่งในภาวะที่ผู้ป่วยมีอาการมักจะเริ่มต้นจากบริเวณมือ แขน ขา หรือเท้าข้างใดข้างหนึ่งก่อน อาจทำให้เสียการทรงตัว โดยเฉพาะการนั่งและการเดินที่ผิดปกติ เกิดปัญหาความยากลำบากในการใช้ชีวิตประจำวันของผู้ป่วย จึงมีความจำเป็นต้องได้รับการฟื้นฟูจากนักกายภาพบำบัด และนักกิจกรรมบำบัดตั้งแต่ระยะเริ่มแรก เครื่องประเมินความสมดุลแรงกดน้ำหนักพร้อมการสื่อสารแบบไร้สายจะมีลักษณะการทำงานโดยแท่นอิเล็กทรอนิกส์ที่วัดแรงกดจากการยืน และวัดน้ำหนักเท้าทั้งสองข้างของผู้ป่วย แล้วส่งสัญญาเข้าโทรศัพท์เคลื่อนที่ ระบบแอนดรอยด์ แสดงผลผ่านแอพลิเคชัน “CMU Weight Balance” สามารถนำไปประเมินเพื่อฟื้นฟูบำบัดผู้ป่วยได้ ทีมวิจัยมีการพัฒนาและทดสอบศึกษาความเป็นไปได้ในการนำเครื่องไปใช้ โดยได้มีการพัฒนา ทดสอบความแม่นยำในประสิทธิภาพของตัวเครื่องให้มีความพร้อมก่อนการผลิต เพื่อนำส่งแก่ทีมนักกายภาพ เพื่อประเมินจากการนำไปใช้จริงกับผู้ป่วยอ่อนแรงครึ่งซีกจากโรคหลอดเลือดสมองที่มีปัญหาด้านการลงน้ำหนัก ซึ่งได้เข้ารับบริการฟื้นฟู ณ โรงพยาบาลสารภีบวรพัฒนา อำเภอสารภี จังหวัดเชียงใหม่ และโรงพยาบาลสันทราย อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่ จำนวน 40 คน
ผลการประเมินหลังการใช้งานจริงในพื้นที่ พบว่า อุปกรณ์สามารถวัด Weight balance ของผู้ป่วยได้เป็นอย่างดี การส่งข้อมูลเข้าสู่โทรศัพท์มือถือระบบแอนดรอยด์ ช่วยให้บุคลากรทางการแพทย์สามารถนำข้อมูลการลงน้ำหนักเท้าแต่ละข้างของคนไข้ ไปใช้ประกอบการวินิจฉัยความผิดปกติ หรือใช้ประกอบการฟื้นฟูผู้ป่วยหรือผู้สูงอายุได้อย่างมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ขณะนี้ได้ทดลองใช้กับโรงพยาบาลเครือข่ายในจังหวัดเชียงใหม่และใกล้เคียงแล้ว และคาดการณ์ในอนาคตว่าจะกระจายนวัตกรรมเพื่อนำไปใช้ในระบบบริการการแพทย์ฉุกเฉินให้ทั่วประเทศไทยต่อไป
โครงการ “การพัฒนาเครื่องประเมินความสมดุลแรงกดน้ำหนักพร้อมการสื่อสารแบบไร้สาย” นี้ได้ดำเนินงานภายใต้ทุนสนับสนุนการวิจัยจาก สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ที่ได้มอบมาทางคณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ภายใต้โครงการวิจัย "การพัฒนาระบบบริการเพื่อการดูแลภาวะฉุกเฉินด้านการแพทย์และสาธารณสุขอย่างครบวงจร (พบฉ) หรือ Smart Emergency Care Service Integration : SECSI"
เครื่องประเมินความสมดุลแรงกดน้ำหนักพร้อมการสื่อสารแบบไร้สายถูกพัฒนาขึ้นในประเทศโดยคนไทย จึงเป็นนวัตกรรมและเทคโนโลยีที่น่าภาคภูมิใจอย่างมาชิ้นหนึ่งของประเทศไทย โดยมหาวิทยาลับเชียงใหม่เดินหน้าสู่มหาวิทยาลัยดิจิทัล สร้างการพัฒนาที่ยั่งยืนด้านนวัตกรรมการแพทย์ สุขภาพ และการดูแลผู้สูงอายุ มุ่งพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ที่มีศักยภาพ ก่อให้เกิดรากฐานที่ดี เพื่ออนาคตของสัมคมและประเทศชาติต่อไป
