วันที่ 5–6 มีนาคม 2569 สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน) - ARDA ดร.ทวีศักดิ์ ธนเดโชพล ผู้อำนวยการ ARDA มอบหมายให้ นายวิบูลย์ เทเพนทร์ ผู้ทรงคุณวุฒิ ARDA และเจ้าหน้าที่ ARDA ลงพื้นที่ติดตามและประเมินผลการดำเนินงานโครงการ “โรงงานผลิตไบโอชาร์ด้วยกระบวนการทอร์รีแฟคชัน (Torrefaction) และคาร์บอไนเซชัน (Carbonization)” ซึ่งเป็นการพัฒนาเทคโนโลยีเพื่อแปรรูปเศษวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตรให้เกิดประโยชน์เชิงพาณิชย์

โครงการดังกล่าวดำเนินงานภายใต้ความร่วมมือระหว่างหน่วยงานวิจัยและภาคีในพื้นที่ ประกอบด้วย สถาบันวิจัยและพัฒนาพลังงานนครพิงค์ และคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ร่วมกับโรงงานชีวมวล สหกรณ์การเกษตรแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อขับเคลื่อนการใช้ประโยชน์จากวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตรอย่างเป็นรูปธรรม โดยมีเป้าหมายสำคัญในการนำ เศษวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร โดยเฉพาะเศษซากข้าวโพด มาแปรรูปเป็น ถ่านชีวมวล (Biochar) เพื่อเพิ่มมูลค่าให้วัสดุเหลือทิ้ง ลดการเผาในที่โล่งซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของปัญหาหมอกควันและฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 ในพื้นที่ภาคเหนือ

ทั้งนี้ โครงการได้มุ่งเน้นการพัฒนา นวัตกรรมและระบบการจัดการชีวมวลในระดับชุมชนอย่างครบวงจร ได้แก่

• การพัฒนาเครื่องจักรที่เหมาะสมกับบริบทพื้นที่ สำหรับการเก็บรวบรวมและแปรรูปชีวมวล
• การติดตั้งเตาเผาไบโอชาร์ เพื่อเพิ่มมูลค่าเศษวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร
• การพัฒนาโมเดลธุรกิจการจัดการชีวมวลจากข้าวโพดในระดับชุมชน เพื่อสร้างรายได้เสริมให้เกษตรกรและส่งเสริมการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าและยั่งยืน

ARDA เชื่อมั่นว่า การดำเนินงานภายใต้โครงการดังกล่าวจะเป็นต้นแบบของการบริหารจัดการเศษวัสดุทางการเกษตรเพื่อลดการเผาในพื้นที่อย่างเป็นรูปธรรม ช่วยบรรเทาปัญหา PM2.5 ในระดับพื้นที่ พร้อมทั้งสร้างรายได้เสริมให้เกษตรกร และสามารถขยายผลไปยังจังหวัดอื่นในภาคเหนือตอนบน รวมถึงพื้นที่เสี่ยงหมอกควันของประเทศในอนาคตต่อไป